Pyetja
Kjo pyetje ka të bëjë me hidrolizën e tri halogjenalkaneve të ndryshme:
klor-1-butan; brom-1-butan; jod-1-butan.
Në tri prova të ndryshme, të futura në një banjëmari në $60^{\circ}$C, shtohen nga katër pika të secilit prej halogjenalkaneve të mësipërme. Çdo provë përmban 1 ml tretësirë me përqendrim 0.1 mol/l nitrat argjendi. Rezultatet e reaksioneve janë si më poshtë:
Klor-1-butani pas tri minutash shfaqet një mjegull e lehtë; edhe pas 15 minutash ka ende mjegull të lehtë.
Brom-1-butani - pas një minute shfaqet një mjegull e lehtë; pas tri minutash mjegulla bëhet opake; pas gjashtë minutash ndodh koagulimi dhe precipitimi.
Jod-1-butani - menjëherë bëhet opak; brenda minutës së parë shfaqet precipitat me ngjyrë të verdhë.
- Cili është precipitati i formuar në secilin rast?
- Përse formohet precipitati?
- Në secilin rast ndodh një reaksion zëvendësimi midis halogjenalkanit dhe një grimce nukleofile? Cili është nukleofili i përfshirë në secilin rast?
- Cili halogjenalkan pëson reaksion zëvendësimi me lehtësi dhe cili halogjenalkan pëson reaksion zëvendësimi me vështirësi?
- Argumentoni përgjigjen që keni dhënë për pyetjen d, duke pasur parasysh energjitë e lidhjeve në kJ/mol si më poshtë:
C-Cl (te kloretani) 339;
C-Br (te brometani) 284;
C-I (te joddetani) 218.
