Kopertina e librit Matematika 12 (me zgjedhje)
Zgjidhje ushtrimi

Zgjidhja e ushtrimit 3

Zgjidhja e ushtrimit 3 të mësimit 1.2B në librin Matematika 12 (me zgjedhje) nga shtëpia botuese Botime Pegi me autorë Brian Jefferson, David Bowles dhe Eddie Mullan.


Pyetja

Një predhë hidhet në ajër. Trajektorja e saj mund të modelohet me ekuacionet parametrike yy = -5tt2 + 20tt + 105; xx = 5tt, për tt ≥\ge 0, ku tt është koha në sekonda, xx është zhvendosja vertikale në metra. Argumentoni përgjigjet e kërkesave të mëposhtme.

  1. Cila është lartësia më e madhe që arrin predha?
  2. Pas sa sekondash bie predha në tokë?
  3. Sa zhvendoset predha horizontalisht derisa bie në tokë?

Zgjidhja

1

Cila është lartësia më e madhe që arrin predha?

Lartësia maksimale arrihet në kulmin e parabolës $y = -5t^2 + 20t + 105$.

Koha për të cilën arrihet lartësia maksimale gjendet me formulën $t = -\frac{b}{2a}$.

$$ t = -\frac{20}{2(-5)} = -\frac{20}{-10} = 2 \text{ sekonda} $$

Zëvendësojmë $t=2$ në ekuacionin e lartësisë:

$$ y_{maks} = -5(2)^2 + 20(2) + 105 $$ $$ y_{maks} = -5(4) + 40 + 105 $$ $$ y_{maks} = -20 + 40 + 105 $$ $$ y_{maks} = 20 + 105 = 125 \text{ metra} $$

Lartësia më e madhe që arrin predha është $125$ metra.

2

Pas sa sekondash bie predha në tokë?

Predha bie në tokë kur lartësia $y$ është $0$.

Vendosim $y=0$ në ekuacionin e lartësisë dhe zgjidhim për $t$:

$$ -5t^2 + 20t + 105 = 0 $$

Pjesëtojmë me $-5$ të dy anët:

$$ t^2 - 4t - 21 = 0 $$

Zgjidhim ekuacionin kuadratik (me faktorizim):

$$ (t - 7)(t + 3) = 0 $$

Zgjidhjet janë $t=7$ ose $t=-3$.

Meqenëse koha nuk mund të jetë negative ($t \ge 0$), marrim $t=7$ sekonda.

Predha bie në tokë pas $7$ sekondash.

Edhe 1 hap deri te përgjigjja

Hapi i fundit është falas në aplikacion

Vazhdo nga hapi 3, me shpjegime të detajuara, formula dhe vizualizime interaktive.

4,8/5100.000+ shkarkimeFalas për nxënësit

Të gjitha ushtrimet e librit, pa asnjë kosto.

Vazhdo në aplikacion