Kopertina e librit Matematika 12 (me zgjedhje)
Zgjidhje ushtrimi

Zgjidhja e ushtrimit 5

Zgjidhja e ushtrimit 5 të mësimit 5.4A në librin Matematika 12 (me zgjedhje) nga shtëpia botuese Botime Pegi me autorë Brian Jefferson, David Bowles dhe Eddie Mullan.


Pyetja

Llogaritni secilin prej integraleve të mëposhtme. Argumentoni përgjigjet.

  1. ∫13\int^{3}_{1}5x(x−5)\frac{5}{x(x- 5)}dxx
  2. ∫36\int^{6}_{3}4x(x−2)\frac{4}{x(x-2)}dxx
  3. ∫24\int^{4}_{2}2x(x+1)\frac{2}{x(x+1)}dxx
  4. ∫12\int^{2}_{1}1x(4−x)\frac{1}{x(4-x)}dxx

Zgjidhja

1

Për të llogaritur integralin $\int^{3}_{1} \frac{5}{x(x- 5)} dx$, së pari shpërbëjmë funksionin në thyesa parciale:

$$ \frac{5}{x(x-5)} = \frac{A}{x} + \frac{B}{x-5} $$

Shumëzojmë të dyja anët me $x(x-5)$:

$$ 5 = A(x-5) + Bx $$

Për $x=0$:

$$ 5 = A(0-5) \implies 5 = -5A \implies A = -1 $$

Për $x=5$:

$$ 5 = B(5) \implies B = 1 $$

Kështu, funksioni bëhet:

$$ \frac{5}{x(x-5)} = -\frac{1}{x} + \frac{1}{x-5} $$

Tani integrojmë:

$$ \int \left(-\frac{1}{x} + \frac{1}{x-5}\right) dx = -\ln|x| + \ln|x-5| + C = \ln\left|\frac{x-5}{x}\right| + C $$

Llogarisim integralin e caktuar:

$$ \left[\ln\left|\frac{x-5}{x}\right|\right]^{3}_{1} = \ln\left|\frac{3-5}{3}\right| - \ln\left|\frac{1-5}{1}\right| $$

$$ = \ln\left|\frac{-2}{3}\right| - \ln\left|\frac{-4}{1}\right| $$

$$ = \ln\left(\frac{2}{3}\right) - \ln(4) $$

$$ = \ln\left(\frac{2/3}{4}\right) = \ln\left(\frac{2}{12}\right) = \ln\left(\frac{1}{6}\right) = -\ln(6) $$

2

Për të llogaritun integralin $\int^{6}_{3} \frac{4}{x(x-2)} dx$, së pari shpërbëjmë funksionin në thyesa parciale:

$$ \frac{4}{x(x-2)} = \frac{A}{x} + \frac{B}{x-2} $$

Shumëzojmë të dyja anët me $x(x-2)$:

$$ 4 = A(x-2) + Bx $$

Për $x=0$:

$$ 4 = A(0-2) \implies 4 = -2A \implies A = -2 $$

Për $x=2$:

$$ 4 = B(2) \implies B = 2 $$

Kështu, funksioni bëhet:

$$ \frac{4}{x(x-2)} = -\frac{2}{x} + \frac{2}{x-2} $$

Tani integrojmë:

$$ \int \left(-\frac{2}{x} + \frac{2}{x-2}\right) dx = -2\ln|x| + 2\ln|x-2| + C = 2\ln\left|\frac{x-2}{x}\right| + C $$

Llogarisim integralin e caktuar:

$$ \left[2\ln\left|\frac{x-2}{x}\right|\right]^{6}_{3} = 2\ln\left|\frac{6-2}{6}\right| - 2\ln\left|\frac{3-2}{3}\right| $$

$$ = 2\ln\left|\frac{4}{6}\right| - 2\ln\left|\frac{1}{3}\right| $$

$$ = 2\ln\left(\frac{2}{3}\right) - 2\ln\left(\frac{1}{3}\right) $$

$$ = 2\left(\ln\left(\frac{2}{3}\right) - \ln\left(\frac{1}{3}\right)\right) $$

$$ = 2\ln\left(\frac{2/3}{1/3}\right) = 2\ln(2) $$

Edhe 2 hapa deri te përgjigjja

Hapat e tjerë janë falas në aplikacion

Vazhdo nga hapi 3, me shpjegime të detajuara, formula dhe vizualizime interaktive.

4.8/5100,000+ shkarkimePa pagesë, gjithmonë

Të gjitha ushtrimet e librit, pa asnjë kosto.

Vazhdo në aplikacion